Европските фудбалски клубови во врвните лиги забележаа загуба од повеќе од 1 милијарда евра минатата година, и покрај рекордните приходи што надминаа 30 милијарди евра, покажуваат новите податоци, истакнувајќи ги предизвиците со кои се соочува растечкиот број професионални инвеститори кои влеваат милијарди во спортот.
Според податоците на УЕФА, вкупните приходи на клубовите во врвните европски лиги ќе надминат 30 милијарди евра, во споредба со 28,6 милијарди евра една година претходно. Проекцијата се базира на првичните финансиски извештаи од повеќе од 700 клубови низ целиот континент, иако 25-те најголеми клубови генерираа речиси половина од вкупните приходи.
УЕФА соопшти дека растот на приходите е поттикнат од поголемите спонзорски договори, трансферите на играчи и таксите за паневропски натпревари, кои ја компензираат слабоста на домашните телевизиски права во некои земји, објави Фајненшл тајмс.
Но, додека клубовите се стремат да ги зголемат алтернативните извори на приходи, како што се угостителството на стадиони и организирањето нефудбалски настани, трошоците исто така се зголемија. Оперативните трошоци се зголемија за 35 проценти кај Арсенал, за 51 процент кај Челси и за 19 проценти кај Барселона. Платите на играчите, најголемиот единечен трошок за клубовите, се зголемија за 4,8 проценти минатата година, значително побрзо отколку во 2024 година, кога растот беше 1,8 проценти.
Американците губат најмногу
УЕФА очекува нејзината вкупна загуба пред оданочување во 2025 година да биде околу 1,1 милијарда евра, на исто ниво со 2024 година. Но, големите загуби на мал број клубови го маскираат фактот дека речиси две третини од клубовите што поднеле рано биле профитабилни во 2025 година.
Податоците на УЕФА покажуваат дека ФК Челси, во мнозинска сопственост на американскиот приватен инвестициски фонд Клирлејк Капитал, минатата година ја забележа најголемата загуба во Европа – 407 милиони евра. Олимпик Лион, исто така во американска сопственост, изгуби 196 милиони евра, додека Тотенхем Хотспур пријави загуба од 148 милиони евра.
Професионалните инвеститори, вклучувајќи голем број американски фондови, вложија милијарди евра во купување европски фудбалски клубови во последниве години, надевајќи се дека ќе остварат заработка со тоа што ќе ги поседуваат најголемите клубови во најпопуларниот спорт во светот. „Аполо Глобал Менаџмент“ неодамна се согласи да купи контролен пакет акции во Атлетико Мадрид, во договор што го проценува шпанскиот клуб на повеќе од 2 милијарди евра. Интер е контролиран од хеџ фондот „Оактри Капитал“, додека фирмата за приватен капитал „РедБирд“ е сопственик на Милан.
Помалку преземања
Извештајот ја опфаќа втората година од новите финансиски правила на УЕФА, кои ги ограничуваат трошоците на клубовите за играчи како процент од нивните приходи. Англиската Премиер лига планира да воведе сличен систем следната година.
Андреа Траверсо, директорка на УЕФА за финансиска одржливост и истражување, рече дека клубовите „постепено се враќаат на оперативна профитабилност“, но предупреди дека „недостатокот на конзистентни финансиски регулативи на домашно ниво“ ќе ја ограничи можноста за постигнување на нивоа на профит пред пандемијата.
Извештајот, исто така, покажува дека бројот на преземања на клубови во европскиот фудбал се намалил трета година по ред, при што 29 клуба смениле сопственици, во споредба со 28 во 2022 година. Наместо тоа, УЕФА соопшти дека „приватниот капитал сè повеќе влегува во фудбалот преку малцински удели, структуриран капитал и приватни заеми, што го одразува одвојувањето на капиталните инвестиции и контролата“.
